تا به حال در مورد بخار سرد و گرم شنیدهاید؟ از نظر علمی، چیزی به نام بخار سرد وجود ندارد. در واقع هر زمانی که صحبت از بخار میشود، یعنی حالتی که ذرات مایع آب به حالت بخار در آمدهاند. ولی بخار سرد به دلیل معلق بودن قطرات آب در هوا به وجود میآید و دمای آن پایینتر از دمای محیط اتاق است. بدون شک زمانی که صحبت از استفاده از بخار برای نظافت میشود، بخاری که بتواند گرما و حرارت را منتقل کند، عملکرد بهتری دارد؛ اما قبل از اینکه بخواهیم دقیقتر در مورد این موضوع صحبت کنیم، باید در مورد تفاوت بخار سرد و گرم و نقش هر کدام برای نظافت منزل بدانیم.
بخار گرم چیست؟
بخار گرم همان بخار حاصل از حرارت مستقیم آب است. در دستگاههای بخار گرم مانند اتوبخار یا بخارشویها، آب تا مرز جوش بالا میرود و به بخار با دمای بالا تبدیل میشود. دمای بخار گرم معمولا بین 100 150 درجه سانتی گراد است. از بخار گرم میتوان برای نظافت، ضد عفونی و تمیز کردن سطوح سخت استفاده کرد. از جمله مهمترین ویژگیهای بخار گرم عبارتند از:
- از بین بردن باکتریها و ویروسها با دما
- قدرت بالای حل کردن چربی ها
- تمیز کردن عمیق سطوح
- مناسب برای ضدعفونی محیط
ویژگیهای مثبت بخار گرم باعث شده تا بتوان آن را برای نظافت کف و دیوار، آشپزخانه، گاز، هود، پردهها، مبلمان و فرش و سرویسهای بهداشتی استفاده کرد. در واقع، بخار گرم یکی از بهترین روشهای تمیزکاری بدون مواد شیمیایی شناخته میشود.
بخار گرم حاصل گرم شدن آب در دمای بالای 100 درجه سانتی گراد است که در آن آب به نقطه جوش رسیده و مولکولهای آب با فاصله از یکدیگر قرار گرفتهاند. در این حال بخار با دمای 100 تا 150 درجه سانتی گراد خارج میشود.

بخار سرد چیست؟
بخار سرد در واقع ماهیت بخار آب ندارد، بلکه به ذرات بسیار ریز آب در هوا گفته میشود. این نوع بخار از طریق امواج فراصوت و سیستم تبخیر غیر گرمایی تولید میشود. برخلاف بخار گرم، بخار سرد دمای پایینی دارد و بیشتر کار آن اضافه کردن رطوبت به هواست. و به شکل محلول ذرات بسیار ریز آب در هوا است. این بخار از طریق امواج فراصوتی یا سیستم تبخیر غیر گرمایی با اسپری تولید میشود. بخار سرد دمای پایین دارد و به هوا رطوبت اضافه میکند. به همین خاطر معمولا از بخار سرد برای تنظیم رطوبت محیط استفاده میشود. از جمله مهمترین ویژگیهای بخار سرد عبارتند از:
- افزایش رطوبت محیط
- مناسب برای فضاهای خشک
- مصرف برق کمتر نسبت به بخار گرم
- ایمن برای اتاق کودک و حیوانات خانگی
- فاقد خطر سوختگی
با کمک بخار سرد، میتوان در فصلهای سرد و خشک که رطوبت هوا پایین میآید، رطوبت را تنظیم کرد. این فرآیند برای جلوگیری از خشک شدن پوست و گلو، مراقبت از گیاهان و محافظت از آنها در برابر خشکی بیش از اندازه، مفید است.
بخار سرد برای نظافت بهتر است یا گرم؟
بخار سرد و گرم، هر کدام نقش بسیار مهمی را در زندگی روزمره ما دارند؛ اما زمانی که صحبت استفاده از بخار برای نظافت میشود، باید حتما به دنبال بهترین گزینه باشد. بخار سرد انتخاب خوبی برای نظافت نیست و حتی به غیر از اینکه لکههای چربی و آلودگیها را از بین نمیبرد، باعث خیس شدن آنها و نفوذ به لایههای زیرین سطح نیز میشود، اما بخار گرم که معمولا از دستگاههایی همچون بخارشوی صنعتی و خانگی خارج میشود، میتواند برای نظافت سطوح نیز استفاده شود.
تفاوت بخار سرد و گرم برای نظافت و تمیزکاری
بخار سرد در واقع قطرات بسیار ریز آب در هوا هستند که قدرت ضد عفونی کنندگی، از بین برنده چربی و نفوذ در الیاف را ندارد؛ اما بخار گرم میتواند به خوبی وارد الیاف شده و حتی باعث ضد عفونی و تمیز کردن کل سطح نیز شود. از جمله تفاوتهای بخار سرد و گرم برای نظافت و تمیزکاری را در جدول زیر بررسی میکنید.
| ویژگی | بخار گرم | بخار سرد |
| قدرت ضدعفونی | بسیار بالا | ندارد یا بسیار کم |
| از بین بردن چربی | بسیار موثر | تقریبا بی اثر |
| نفوذ در الیاف | بالا | کم |
| مصرف برق | متوسط تا زیاد | بسیار کم |
| خطر سوختگی | دارد | ندارد |
| مناسب برای نظافت | بله | خیر |
| مناسب برای رطوبت رسانی محیط | خیر | بله |

چرا بخار گرم برای نظافت بهتر از بخار سرد است؟
بخار گرم سال هاست که به عنوان یک جایگزین عالی برای مواد شوینده استفاده میشود. این نوع بخار، قدرت ضد عفونی کنندگی عالی به همراه خاصیت نرم کردن چربی و لکههای روی سطوح را دارد و برخلاف بخار سرد میتواند به اعماق پارچه و سطوح نیز نفوذ کند. بنابراین، مهمترین دلایل برتری بخار گرم نسبت به بخار سرد عبارتند از:
- قدرت ضد عفونی کنندگی: برخلاف بخار سرد، بخار گرم قدرت ضدعفونی کنندگی بسیار بالایی دارد. درجه حرارت بخار گرم بیشتر از دمای نابودی باکتری و ویروس است. از این جهت میتواند کل ویروس، باکتری و میکروبهای روی سطح را از بین ببرد.
- نرم کردن چربی و لکههای ناشی از آن: بخار گرم برخلاف بخار سرد، میتواند برای نرمتر کردن لکههای چربی و جدا کردن آنها از روی سطح استفاده شود. در حالی که بخار سرد چنین عملکردی نداشته و حتی کوچکترین تاثیری روی لکههای چربی ندارد.
- نفوذ به الیاف پارچه: استفاده از بخارگر برای ضد عفونی کردن لباسها و پارچههای مختلف مفید است. در بخارگرها از بخار با دمای بالا استفاده میشود که قابلیت نفوذ به داخل الیاف پارچه را دارند؛ اما بخار سرد نمیتواند این کار را انجام دهد.
استفاده از بخار گرم برای نرم کردن چربیها و لکههای باقی مانده روی سطوح مفید است؛ اما بخار سرد تنها میتواند رطوبت را به محیط اضافه کند و قدرت ضد عفونی کنندگی به اندازه بخار گرم را ندارد.
نتیجه گیری
بخار سرد و گرم هر کدام کاربردهای خاصی در زندگی دارند؛ اما این دلیلی برای این نیست که بتوان آنها را با یکدیگر جایگزین کرد. کار اصلی بخار سرد، رطوبت رسانی به داخل محیط است و مانع از خشکی پوست و بدن میشود. در حالی که بخار گرم اساس کار نظافت در خانههای امروزی است. به طوری که بسیاری از دستگاههای برقی از جمله اتوبخار، بخارشوی و بخارگرهای لباس با تکنولوژی بخار گرم کار میکنند.